Kocaeli Ekmek ve Gül Kadın Dayanışma Derneği olarak, derinleşen yoksulluğun kadınlar üzerindeki etkilerini ortaya çıkarmak üzere Ekmek ve Gül’ün hazırladığı anket çalışmasını gerçekleştirdik. Okul bahçesinde çocuğunu almaya gelen, işten çıkıp evine giden, kapısının önünde komşularıyla oturan kadınlarla bir araya geldik. Sohbet eşliğinde yaptığımız anket çalışmamız, kadınların yaşadıkları zorlukları bizimle paylaşmalarını sağladı.

Kadınlar isyan etmekten çekinmiyor

Körfez ilçesinde, evlerde buluştuğumuz kadınlar, giderek zorlaşan ekonomik koşulların onları çalışma hayatının bir parçası haline getirdiğini anlattılar. Çalışmaktan normal koşullarda memnun olacaklarını fakat hem evde hem işte çok yorulduklarını, çalışmalarına rağmen evdeki bütün işleri yine kendilerinin yaptıklarını anlattılar. Sosyal hayatlarının olmadığını, evden işe işten eve gittiklerini, aile içinde bile kaliteli zaman geçiremediklerini söylediler. Her şeyin ucuzunu kovalayan, ne yemek yapacağını düşünen, çocuğunu okula hazırlayan ve tüm bunları sağlayabilmek için aynı zamanda çalışmak zorunda olanlar onlardı. Ucuz gıdalara yöneldiklerini, evlerine az da olsa et girdiğini fakat sadece çocuklarına yedirebildiklerini anlattılar.

İzmit’in mahallelerinden birinde cemevi bahçesinde bir araya geldiğimiz kadınlar ise yine benzer şeyler söylediler. Hepsi en temel ihtiyaçlarından vazgeçtiklerini söylediler. Geçinmekte giderek daha çok zorlandıklarını, kira ve faturalarını ödeyebilmek için birçok ihtiyaçlarını karşılayamadıklarını anlattılar. Eskiden yoksullaşma üzerine sohbet ettiğimiz kadınların artık daha öfkeli ve tam olarak ne yaşadıklarını gizlemeden anlattıklarını gördük.

Aynı mahallede okul bahçesinde, kapısının önünde, yolda anket yaptığımız kadınlar, konuşmaktan ve isyan etmekten çekinmiyordu. Hemen hepsi borçları olduğunu, kredi kartı kullandıkları için ay sonunu borçlu bitirdiklerini söyledi.

Kreş ve bakımevi en acil taleplerden

Yoksullaşma yüzünden güvencesiz işlerde çalışmak zorunda kaldıklarını anlattı kadınlar. Mahallelerde ve iş yerlerinde 7/24 hizmet veren kamu kreşleri, hasta ve yaşlı bakımevleri acil talepleri arasındaydı. Kadınların üçte biri yoksulluğun sebebinin devlet politikaları ve adaletsiz gelir dağılımı olduğunu söyledi.

Korku yerini dayanışma hissine bırakıyor

Geçim sıkıntısının, evde tartışmalara neden olduğunu; stres, kaygı, kendini güvende hissetmeme halinin en çok hissettikleri duygular olduğunu söylediler. Tüm bu yaşadıklarının çözümünün ne olduğunu hem yazarak hem de bizimle konuşarak ifade eden kadınlarda genel olarak umutsuzluk öne çıkıyordu. Ancak sohbet ederken kadınların ruh halleri de değişiyordu. "Elimizden bir şey gelmez" düşüncesi ve korku yan yana geldiğimizde, yaşadıklarımızın ortak olduğunu gördüğümüzde yerini dayanışmaya bırakıyordu. Evde, okulda, iş yerinde yoksullaşmayı en çok hissedenler olarak ev içi şiddet, güvencesiz işlerde çalışmak zorunda kalmak, tencerede ne kaynayacağından çocuğunun beslenme çantasına ne koyulacağı derdi kadınların öfkesini büyütüp cesaretini örgütlüyordu.

Fotoğraf: Canva pro yapay zeka