Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının 2027 bütçesi TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda görüşülüyor. Görüşmelerde söz alan Emek Partisi Antep Milletvekili ve yayın kurulu üyemiz Sevda Karaca, kadın yoksulluğuna, ailenin korunması adı altında yürütülen politikalara ve kadına yönelik şiddete dikkat çekti.
Karaca, iktidarın dilinden düşürmediği ailenin korunması sözlerine işaret ederek, “Bu ülkede katliamlar, hak gaspları, ölümler, devletin görevini yapmaması nedeniyle yaşanan felaketler karşısında Dilovası Aileleri, Gayrettepe Aileleri, deprem mağdurlarının Adalet Peşinde Aileleri, İliç davası aileleri, hukuksuz gözaltı ve tutuklamalara karşı aile dayanışmaları var. Herhalde şimdi HABAŞ katliamı aileleri de kurulacak. Siz aileleri güçlendirelim derken, haklarını aramak, adalet istemek için bir araya gelmek zorunda kalan ailelerin sayısını ve çeşidini artırdınız. Bu muydu aileyi güçlendirme projeniz?” dedi.

Kadınların ihtiyacı başka!

Ekmek ve Gül olarak 15 ilde 2 bin 804 kadınla yaptığımız Kadın Yoksulluğu Panoraması araştırmasının verilerini paylaşan Karaca, “Kadın gündüz fabrikada çalışıyor, akşam eve gelip paketleme yapıyor. Çocuğunun ihtiyacından kısmamak için kendi ihtiyacından vazgeçiyor. Yoksul kadınların aile yaşamı yok Sayın Bakan. Yoksul çocuklar anne babalarını göremiyor bile; çünkü anne de baba da geçinebilmek için çalışmak zorunda!” ifadelerini kullandı.
Bütçe teklifinde kadınlara CV yazmanın öğretilmesi gibi bir faaliyet planı bulunduğunu söyleyen Karaca, kadınların sorununun bu olmadığını; düşük ücretli, güvencesiz işlere mahkum edilmelerinin, bakım yükünü sırtlanmak zorunda bırakılmalarının ve kamu hizmetlerinin noksanlığının kadınlar açısından temel sorunlar olduğunu vurguladı. Bakanlığın 2027’de 119 bin kadını işbaşı eğitim programına almayı hedeflediğini belirten Karaca, “Oysa kadınların ihtiyacı geçici, düşük ücretli işler değil, güvenceli istihdam. Türkiye'de aktif kamu kreşi sayısı yalnızca 349. Kreş açmıyorsunuz, ücretleri yükseltmiyorsunuz, sendikal örgütlenmenin önünü açmıyorsunuz” dedi.

Şiddeti önlemek için ne yapıldı?

Kadınların ekonomik bağımsızlığının şiddetten uzaklaşmalarının temel koşullarından biri olduğunu vurgulayan Karaca, sığınmaevlerindeki kadınlara verilen aile eğitimlerini gündeme getirdi. “Kadınların ihtiyacı seminer değil; şiddet uygulayan erkeğin karşısında devletin caydırıcı gücünü görmek, güvenli bir sığınağa ve güvenceli bir işe sahip olmak” dedi. ŞÖNİM ve sığınmaevi sayılarının yerinde saydığını belirten Karaca, “Üç ilde konukevi taşınması için onay alınmasını faaliyet diye yazmışsınız. Beş yılda 5 bin faile yarım günlük seminer vermişsiniz. Faaliyet raporlarınız eğitim, çalıştay, protokolle dolu. Ama yardım isteyen şiddet mağduru kadının adresini faile ifşa eden kolluğun uygulamalarını da bu ülke gördü” ifadelerini kullandı.
Kadına yönelik şiddete de dikkat çeken Karaca, Fatmanur Çelik ve kızı Hifa İkra’nın yaşadıklarını hatırlatarak, Aile Bakanına failin beraatini nasıl değerlendirdiklerini sordu. Babasının cinsel istismarına uğrayan Nilay Esmer’in dosyasını da hatırlatan Karaca, “Nilay babasının cinsel istismarına uğradı. Fail suçüstü yakalanıp 13 yıl ceza aldığı halde iki ay sonra istinafta beraat etti. Kardeşleri tanıklık ediyor, tehdit ve ısrarlı takip sürüyor” dedi. Esenyurt’ta bir genç kadına cinsel saldırıda bulunan ve 12 yıl ceza aldıktan sonra Yargıtay tarafından tahliye edilen faile de işaret eden Karaca, “Esenyurt'ta cinsel saldırıdan 12 yıl ceza alan fail Yargıtay tarafından tahliye ediliyor; ardından koruma kararını ihlal ediyor. Kadınlar şikâyet ediyor, failler serbest kalıyor, koruma kararları uygulanmıyor. Tek bir kadının bile şiddete uğramasını kabul etmiyorsanız bu failler neden sokaklarda?” dedi.

‘Çocuk işçi olmaz’ diyebilecek misiniz?

Kadınların iş yerinde de güvende olmadığını belirten Karaca, Dilovası katliamını hatırlatarak, “Bakanlığınızın faaliyet raporunda ailelere psikososyal destek verilmesi var. Peki bu ailelerin böyle bir desteğe ihtiyaç duymaması, kadınların ve çocukların ölüm tehlikesi altında çalıştırılmaması için ne yaptınız?” diye sordu.
Türkiye’de 6 milyon 708 bin çocuğun yoksul olduğunu, her üç çocuktan birinin temel ihtiyaçlarına ulaşamadığını belirten Karaca, “Okula devam eden 15-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 12'si, okula devam etmeyenlerin yüzde 32'si çalışıyor. Çıkıp burada “Çocuktan işçi olmaz” diyebilecek misiniz? Bir çocuğun beslenmesini, eğitimini, barınmasını üç kuruşluk sosyal yardımlarla güvence altına alabilir misiniz?” ifadelerini kullandı.

‘İktidarın çevresine servet büyütme var!’

Kadınların güçlendirilmesi kalemine ayrılan bütçenin kadınlara günlük 70 kuruş ayırmak anlamına geldiğini belirten Karaca, eski Aile Bakanı Fatma Betül Sayan Kaya’nın fondan milyarlarca lira kazandığını hatırlattı. Karaca, işçi ve emekçi kadınların borçlarla yaşadığını ancak Saray oligarşisinin çevresindeki servetin büyüdüğünü vurguladı: “Bir tarafta kadınlara 70 kuruş, diğer tarafta sermayeye 2027'de 1 trilyon lirayı aşması beklenen teşvik ve destekler! Kreşe kaynak yok, çocuklara bir öğün yemek için yok, sığınmaevi için yok, güvenceli istihdam için yok. Ama sermayeye var, iktidar çevresinde servet büyütmeye var!”
Karaca sözlerini şu şekilde bitirdi:
“Bütçe dediğimiz tam da budur: Kimin yaşamının değerli görüldüğünü, kimin ihtiyaçlarının ertelendiğini, kimin zenginleşmesinin güvence altına alındığını gösteren siyasi tercihler belgesi. Kadınları çocukları tercih etmemişsiniz ve bu kişisel bir tercih değil. Biz bu tercihin sınıfsal bir tercih olduğunu biliyoruz…”

Fotoğraf: DHA