8 Mart Dünya Kadınlar Günü’ne yaklaşırken, emeği ve hakları için en ön saflarda yer alan iki kadının hikayesine kulak veriyoruz. Migros Depo İşçileri Dilan ve Kader ile 23 gün süren zorlu direniş sürecini, depo koşullarını, mücadele ve kazanımları konuştuk. Migros depo işçileri insanca yaşanacak düzeyde ücret, kadro ve çalışma koşullarının iyileştirilmesi talepleri için Depo, Liman, Tersane ve Liman İşçileri Sendikası (DGD-SEN) ile birlikte yürüttükleri mücadeleyi kazanımlarla tamamladı. Dilan ve Kader, kadın işçi olarak maruz kaldıkları baskılara nasıl karşı durduklarını ve mücadelenin kendilerine kattığı gücü anlatıyor.

Süreç nasıl başladı?

“22 Ocak’ta maaşlarımıza yapılan zam açıklandı; yüzde 27 gibi komik bir orandı. Bu, Migros patronunun işçilere açlık sınırının dahi altında kalan bir sefalet ücretini layık görmesi demekti. Ayrıca iş yükü çok ağırdı. Ben 60 kiloyum ama benden 500 kilo ağırlığındaki transpaletleri çekmemi bekliyorlardı; asla iş güvenliği yoktu. Bir saatte 150 kalem ürün toplama kotası vardı ki buna ulaşmak için bir işçinin koşarak çalışması gerekiyordu” diyen Dilan, özellikle kadın işçilerin yaşadığı sorunlara dair şunları söylüyor: “Fiziksel olarak çok zorlanacağımız işler dayatılıyordu. Uzun süre ayakta duramayacağıma dair doktor raporunu iletmeme rağmen beni saha kontrolüne atadılar. Kabul etmediğimde işten kovmakla tehdit ettiler. Bu baskılar tüm çalışma arkadaşlarıma uygulanıyordu; sabrımızın sonundaydık.”

İlk kıvılcım nasıl çakıldı, örgütlenme süreci nasıl ilerledi?

Migros işçisi Kader, “Zam oranı açıklandıktan sonra hızlıca diğer işçilerle yan yana geldik. İlk başta 10-15 işçiydik; greve çıkma kararı aldık ve hemen iş bölümü yaptık. Depoda ses çıkarma eylemi yaparak sloganlarla yürüdük. Sayımız arttıkça taleplerimizi belirledik: Yüzde 50 zam, vergi kesintisinin patron tarafından ödenmesi, çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve kadro hakkı” sözleriyle öne çıkan taleplerin belirlenmesi sürecini anlatırken, gece ve sabah vardiyası işçilerinin birleşmesiyle sayılarının 150’ye vardığını kaydediyor. Müdürlerin vardiyaları iptal ederek işçilerin buluşmasını engellemeye çalıştığını, içerideki sivil polisler ve yayılan “gözaltı” dedikodularıyla işçiler arasında korku yayılmaya çalışıldığını da aktarıyor.

Migros, işçilerin birliğini bozmak için 141 işçiye işten çıkarma mesajı gönderdi. Kader bunun ardından aralarında konuşarak birlik kararı verdiklerini belirtiyor, “Atılan arkadaşlarımız geri dönene kadar eyleme devam etme kararı aldık.”

Kadın işçi olarak direnişin öznesi olmak

Kader, “Bir kadın olarak bu direnişe katıldığımda kendimi çok cesur hissettim. Başta iki kadındık, sonra diğer arkadaşlarımız bizi görüp cesaretlendi. Babam ilk başta “Kadın başına ne işin var” dedi. Ama ben 1000 kiloluk transpaletleri taşırken kimse bunu umursamıyordu. Migros patronunun evinin önüne gittiğimiz eylemlere babam izin vermediğinde, “Arkadaşlarımla gezmeye gidiyorum” diyerek evden çıktım. İyi ki de gitmişim” diyor:

“Asıl ‘bu düzen değişmeli’ diye düşündüğüm için oradaydım. Düzen patronlara fayda sağlıyor, işçiyi eziyor. Kadınlar asla geri adım atmasınlar, birlik oldukları sürece kazanacaklar.”

23 günün sonunda somut kazanımlar neler?

Dilan, “Israrımız sayesinde taleplerimizi kabul ettirdik” değerlendirmesini yapıyor. Migros yönetimi, tüm işçileri kadrosuna aldı; ayrılanlar tazminatlarını aldı. Ücretlere, ilk belirlenen yüzde 27’nin çok üstünde, yüzde 58 oranında zam yapıldı. “Şu an çalışmaya devam eden arkadaşlarımızın koşullarının iyileşmesinin tek sebebi bu direnişti” diyen Dilan, kazanımların yegane sebebinin işçilerin direnişi olduğunun altını çiziyor.

‘8 Mart’ın önemini çok daha iyi anlıyorum’

“8 Mart’ın önemini artık çok daha iyi anlıyorum. Hayatta kadınlar her şeyi mücadele ederek kazanıyor ve bu çok kıymetli” tespitini yapan Kader, süreç boyunca işçilerin yan yana gelerek kazanacağı hissinin pekiştiğini belirtiyor, “Bundan sonra her 8 Mart’ta tüm kadınlar için slogan atacağım, taleplerimi istemekten asla geri durmayacağım.”

Fotoğraf: Evrensel