25 Kasım Kadına Yönelik Şiddete Karşı Uluslararası Mücadele Günü’nün eşiğinde; hastane koridorlarında, okul temizliğinde, belediye şantiyelerinde veya bir büro masasında sabahın erken saatlerinde emeği ile var olan bir kadın kamu işçisi olarak hissedilen o derin baskıyı çok iyi bilerek yazıyorum bu yazıyı.

2026 yılının bu ağır ekonomik bunalımı, bize acı bir gerçeği, 2027’nin nasıl bir yıl olacağını fısıldıyor. Kadına yönelik şiddet sadece fiziksel şiddetten ibaret değil, bizleri enflasyon karşısında eriyen ücretlere mahkum etmek, elimizden kamu haklarımızı almak da şiddetin ta kendisi.

Ücretlerimizin enflasyonun gerisinde kalması bizi karanlık bir sarmalın içine hapsediyor. Ekonomik bağımsızlığı zedelenen bir kadının, ev içindeki şiddete karşı sesi de iş yerindeki haksızlıklara karşı duruşu da bütçe eliyle zayıflatılmak isteniyor.

İş yerinde bizi korumak için bütçe ayrılmıyor

Dışarıdan bakanların rahat sandığı kamu kurumlarında, özellikle taşerondan kadroya geçen ya da güvencesiz çalışan kadınların hiyerarşik baskılar altında ezildiğini görüyoruz. Amirleri tarafından görev tanımı dışında çalıştırılıyorlar.

Amir baskısı karşısında yalnız bırakılıyoruz. İş yerlerinde bizi koruyacak, kimliğimizi gizli tutarak başvurabileceğimiz bağımsız mobbing kurullarına bütçede tek bir kuruş bile ayrılmıyor.

Kreş yok, güvencesiz çalışma var

2025 yılını “aile yılı” ilan eden Cumhurbaşkanı Erdoğan, yılın yarısı gelmeden 2026-2035 yılları arasını “aile ve nüfus on yılı” ilan etti.

Türkiye’de doğurganlık hızının Cumhuriyet tarihinin en düşük seviyesine gerilemesini ve aile yapısındaki değişimleri gerekçe gösterdiler bu ilanda. Peki, aile üyelerini güçlendirmeyi mi amaçlıyorlar?

Türkiye’de kadınların özellikle AKP döneminde üç beş çocuk talebi ile doğum makinesine dönüştürülmek istenmesinin ve giderek daha da vahşi bir şiddetin hedefi haline getirilmesinin nedenleri ekonomik ve politiktir. “Evlenin ve daha çok çocuk doğurun” diye istedikleri şey ucuz iş gücü ordusunun azalmaması. İktidar kadınlardan üç beş çocuk beklerken sermaye de kadın emeğinin ucuz iş gücü olarak kullanılması için güvencesiz, esnek ve uzaktan çalışma modellerini yaygınlaştırmaya başladı.

Durum böyleyken iktidarın kamuda tasarruf denildiğinde ilk gözden çıkardığı kurumların kamu kreşleri olması da canımızı yakıyor. Alınan maaşın yarısı özel kreşlere verilmek zorunda kalınıyor. Süt izni, doğum izni konuları ise ayrı muamma...

25 Kasım’a giderken…

Kamu, liyakatin ve adaletin kalesi olması gerekirken en çok da buralarda tıkanıyoruz. Aynı işi yaptığımız erkek işçiler kadar sesimiz çıkmıyor sendikalarda, yönetim kadrolarında. Bizim yerimize karar alınırken, masalarda bir tek kadın işçinin bile sandalyesi olmuyor çoğu zaman.

Biz kadınların sadece iş yerinde görevlerinin yanı sıra, bitmek bilmeyen annelik rolleri ve ev içindeki yükü her geçen gün daha da artmakta. İktidarın işçi ve emekçi ailelerini daha fazla yoksulluğa, kadınları ise hem sermayeye hem de daha fazla ev içi köleliğine mahkum etmeye çalışmasına karşı mücadelenin yükseltilmesinden başka bir yol yok.

25 Kasım’a ilerlerken şiddetsiz, sömürüsüz, eşit ve özgür bir yaşam ve emeğimizin hakkını tam olarak aldığımız ve bütçeden payımızı kırıntı olarak değil, hak olarak kopardığımız günler için... Gücümüz, yan yana olmamızda, birbirimizin sesine ses katmamızda gizli.

Bizi kırılganlaştırmak isteyen iktidara inat 25 Kasım’a doğru yürürken alanlarda varlığımızı ve haklarımızı daha da net savunmalıyız.

Fotoğraf: Ekmek ve Gül